بهاي آنها مييابيم. پليني از بهاي گزاف فلفل سخن ميگويد (تاريخ طبيعي، كتاب 12، فصل 14).
هنگامي كه آلاريك در سال 408 رم را در حصار گرفت يكي از اقلام فديه (تاوان) 3000 پوند (1250 كيلو) فلفل بود (تاريخ گيبون، فصل 31، چاپ مصور باري، ويرايش سوم، ص329، 1929). در زماني نزديكتر، هنگامي كه در سال 735 بيد معزز (هشتم ـ 1) در شرف مرگ بود، گنجينهٴ كوچكي را كه در طي زندگي اندوخته بود ميان دوستانش قسمت كرد، يعني مقداري فلفل، چند دستمال و قدري بخور.1
در سراسر سدههاي ميانه، مانند دوران باستان، ادويهٴ شرق از راه خاور نزديك به غرب ميرسيد و هم چنان كه گيوم صوري (دوازدهم ـ 2) ميگويد ((اسكندريه مركز اصلي حمل بود.)) تجارت آن در آسيا در دست اعراب بود. و همچنين گنجينههايي كه از راه دريا و خشكي ((از دو هند، دو اتيوپي و عربستان)) (گيوم صوري، تاريخ، كتاب نوزدهم، صفحات آخر) در اسكندريه گرد ميآمد، از طريق نمايندگيهايي كه در شهر مستقر شده بودند، به نقاط مختلف اروپا توزيع ميشد. از اين جمله بودند بازرگانان ونيزي، آمالفي، سالرنويي، پيزايي، جنوايي، مونپلي، مارسيليايي، ناربُني، بارسلوني، و الي آخر. به گفتهٴ ادريسي (دوازدهم ـ 2) مهمترين اقلام تجارتي مشك، فلفل، هل، دارچين، خلنج، هليله، كافور، نارگيل، جوز هندي، عود، آبنوس، صدف، عاج و چيني بود كه همه از آسيا به دست ميآمد؛ علاوه بر بخور، مُر، بلسان، و حسن لبه كه از حضرموت، سومالي يا سودان آورده ميشد. در ميان همهٴ اين كالاها ادويه، بهويژه فلفل، از همه گرانبهاتر بود و يكي از دروازههاي اسكندريه را دروازهٴ فلفل ميناميدند.2
اشاره به ادويه، به ويژه فلفل، در آثار آن زمان فراوان است، از جمله جوواني مونته كوروينويي (سيزدهم ـ 2) كه از زنجبيل، حنا، دارچين و ديگر ادويه سخن ميگويد؛ ماركوپولو (سيزدهم ـ 2) و جوواني دومارينيولي. كرانههاي باختري هندوستان، يعني كرانهٴ مالابار اغلب مملكت فلفل ناميده ميشد؛ چنانكه در تقويم البلدان ديده ميشود (ترجمهٴ رنو، ج 2، باب 2، ص 115)، ولي واژهٴ مالابار هيچ مفهوم مشخصي براي غربيان نداشت. بيشتر مردم در بارهٴ منشأ
1. R. W. Chambers: Bede (Proceedings of the British Academy vol. 22, 1936; reprint p. 26). Reprinted in Man's unconquerable mind (London 1939).
2. Porta del pepe. (دروازهٴ فلفل) در
(P. Belon: Les observations de plusieurs singularitez (Paris 1554
آمده و در
(Gaston Jondet: Atlas historique d'Alexandrie (Memoires de la Societe Sultanieh
de geographie, vol. 2, pl. 2, Le Caire 1921
تجديد چاپ شده است.